|
Utrzymanie drożności dróg oddechowych oraz wykonywanie sztucznego oddychania i masażu serca to resuscytacja krążeniowo-oddechowa (w skrócie - RK-O), nazywana też podstawowym podtrzymywaniem życia (PPZ).
W normalnych warunkach serce dorosłej osoby kurczy się od 60 do 80 razy na minutę, rozprowadzając krew po całym organizmie. W momencie zatrzymania pracy serca komórki przestają być zaopatrywane w tlen, wskutek czego dochodzi do ich obumierania.
Przyczyną zatrzymania krążenia może być m.in. zatrzymanie oddychania, uraz związany z utratą dużej ilości krwi, uszkodzenia czaszkowo-mózgowe, niedostateczne zaopatrzenie mózgu w tlen, porażenie prądem, zawał mięśnia sercowego, migotanie komór, zator płuc lub szok termiczny związany z nagłym zanurzeniem w zimnej wodzie. Zatrzymanie krążenia objawia się brakiem tętna na tętnicach szyjnych u dorosłych, a ramiennych u niemowląt. Z chwilą zatrzymania krążenia dochodzi również do utraty przytomności i zatrzymania oddechu, w wyniku czego ustają procesy życiowe. W razie braku tętna na tętnicy szyjnej poszkodowanego układa się na plecach, na płaskim, twardym podłożu. Następnie trzeba uklęknąć obok w lekkim rozkroku, rozpiąć ubranie poszkodowanego (nawet przy niekorzystnych warunkach pogodowych), aby móc dokładnie wymierzyć miejsce ucisku. Palcem wskazującym i środkowym prowadzi się wzdłuż dolnego żebra (lub od pępka do zwieńczenia żeber), żeby wyszukać wyrostek micczykowaty (miejsce, gdzie łączą się żebra)
Biednie ustalone miejsce ucisku jest prawie zawsze przyczyną dodatkowych uszkodzeń: - ucisk zbyt niski może spowodować odłamanie wyrostka
mieczykowatego i uszkodzić narządy wewnętrzne,
- ucisk wykonywany bocznie, może spowodować złamanie
żeber i w efekcie uszkodzenie wątroby, śledziony, płuca,
- ucisk zbyt wysoki może spowodować uszkodzenie mostka i serca.
Na wybranym w wyżej opisany sposób miejscu (obok dwóch palców) należy ułożyć podstawę dłoni w linii środkowej mostka i rozpocząć masaż serca. Górna dłoń, uciskając grzbiet dolnej dłoni w okolicy nadgarstka, wzmacnia siłę ucisku. Palce obu dłoni powinny być splecione i odgięte ku górze. Takie ułożenie gwarantuje, że ucisk będzie wywierany wyłącznie w pożądanym miejscu. Następnie trzeba się pochylić nad poszkodowanym tak, aby ramiona ratownika znajdowały się bezpośrednio nad miejscem ucisku (nad mostkiem). Ramiona powinny być wyprostowane, ręce zablokowane w łokciach (rąk nie ugina się). Zapewni to większą skuteczność masażu. Siła ucisku i częstotliwość są uzależnione od wieku poszkodowanego. U osoby dorosłej naciska się mostek na głębokość od 3,5 do 5 cm, z częstotliwością około 100 uciśnięć na minutę. W czasie masażu nie wolno odrywać rąk od ciała poszkodowanego. |